Gece diş sıkma ve gıcırdatma (bruksizm) çoğu zaman stres ve kaygıyla ilişkilidir; horlama ve uyku apnesi gibi uyku sorunları, bazı ilaçlar, sigara, fazla alkol ve kafein de etkili olabilir. Her zaman tedavi gerekmez; ancak dişlerde aşınma, çene ağrısı veya baş ağrısı varsa diş hekimi dişleri korumak için kişiye özel bir gece plağı önerebilir.
Belirtiler nelerdir?
Diş sıkma uyanıkken veya uykuda olabilir. Uykuda olan diş sıkmayı kişi çoğu zaman kendisi fark etmez; bazen eşi gıcırdatma sesini duyar. Çene ağrısı, aşınmış veya kırılmış dişler, baş ağrısı, kulak ağrısı ve bölünmüş uyku olası belirtilerdir.
Çene ağrısı ilerleyerek çene eklemi rahatsızlığına (temporomandibular bozukluk) yol açabilir.
Diş sıkma neden olur?
Nedeni her zaman belli değildir. Stres ve kaygı en sık nedenler arasında gösterilir. Horlama ve uyku apnesi gibi uyku sorunları; uyku sorunları, depresyon veya kaygı için kullanılan bazı ilaçlar; sigara ile fazla alkol ve kafein tüketimi de diş sıkmayla ilişkilendirilir.
Gece plağı nasıl yardımcı olur?
Diş hekimi, ölçü alarak kişiye özel bir gece plağı (ağız koruyucu veya splint) hazırlayabilir. Plak gece takılır ve dişlerin birbirine sürtünmesini önleyerek dişleri aşınma ve kırılmaya karşı korur. Gece plağı diş sıkmanın nedenini ortadan kaldırmaz; dişleri ve yapılmış restorasyonları korumayı amaçlar. Plak, ağızdan ölçü alındıktan sonra genellikle yaklaşık bir haftada hazırlanır. Alışma döneminde tükürük artışı veya hafif rahatsızlık olabilir; sabah plağı çıkardığınızda dişlerde hissedilen geçici uyuşukluk gün içinde azalır. Plağın uyumu düzenli kontrollerde değerlendirilir.
Stresle başa çıkma, sigarayı bırakma ve alkolü azaltma konusunda aile hekiminizden de destek alabilirsiniz.
Evde neler yapabilirsiniz?
Gevşeme egzersizleri ve düzenli bir uyku rutini faydalı olabilir. Çene ağrısında soğuk uygulama yapılabilir; ağrı kesici kullanımı için hekiminize veya eczacınıza danışın.
Dişleriniz veya çeneniz ağrırken sakız çiğnemekten ve sert yiyeceklerden kaçının. Sigara, fazla alkol ve kafeinden uzak durun; düzenli diş hekimi kontrollerinizi aksatmayın.
Ne zaman diş hekimine gitmelisiniz?
Dişlerinizde hasar veya hassasiyet fark ettiyseniz, çenenizde, yüzünüzde veya kulağınızda ağrı varsa ya da eşiniz uykuda diş gıcırdattığınızı söylüyorsa randevu alın. Çocuğunuzun diş gıcırdatmasından endişe ediyorsanız da bir diş hekimine danışın.
Kliniğimizde gece plağı ölçü alınarak kişiye özel hazırlanır ve dişlerdeki aşınma muayenede değerlendirilir. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. Tanı ve tedavi planı muayenede hekim tarafından belirlenir.